Sklepienie

W architekturze sklepieniem nazywamy budowlaną konstrukcję, która ma krzywoliniowy przekrój, służy ona do przekrycia od góry budynku. Zazwyczaj owa przestrzeń jest ograniczona różnego rodzaju murami lub belkami. Owe sklepienie nazywane również sklepieniem łukowym oparte jest zazwyczaj na filarach bądź też na kolumnach, czasami zdarza się natomiast, że na arkadach.

Sklepienie próbowano wykorzystać w Piramidze Cheopsa

Sklepienie próbowano wykorzystać w Piramidze Cheopsa

Budowla ta wykonana jest z kamienia, cegieł, betonu a także żelbetonu. Pierwsi, którzy na szeroką skalę wykorzystali sklepienia byli starożytni Rzymianie. Wprawdzie w Starożytnym Egipcie ich nie znano i nie stosowano, ale naukowcy odkryli, iż w Piramidzie Cheopsa próbowano wykorzystać tę konstrukcję, w celu ochrony przed zgnieceniem komory Faraona. Natomiast już w czasach Gotyku nastąpił rozwój różnego rodzaju sklepień, w tym najczęściej stosowanym było sklepienie krzyżowe, polegające na podwyższeniu sklepienia oraz nadania mu kształtu ostrołukowego.

Na małą skalę sklepienia stosowano w Mezopotamii oraz Persji. Tam wyglądały one tak, iż kolejne warstwy cegieł ustawiane były schodkowo, aż do momentu zetknięcia w najwyższej linii. W starożytnej Grecji ślady stosowania sklepienia kolebkowego znaleziono tylko na wyspie Keos, natomiast bizantyjscy architekci wymyślili nowy typ kopuł – tak zwane kopuły na żaglach.

W dzisiejszych czasach, kiedy do powszechnego użytku zostały wprowadzone stal oraz żelbeton na szerszą skalę, zaczęto stosować kopuły do przekrywania hal widowiskowych oraz sportowych. Dzięki zastosowaniu żelbetonu oraz rozwojowi technik obliczeniowych można stosować różnego rodzaju przekrycia z cienkościennych łupin opartych na:

  • krzywiznach kołowych,
  • parabolicznych
  • oraz hiperbolicznych i innych.

W momencie, kiedy myślimy o słowie „sklepienie” pierwsze co przychodzi nam na myśl to sklepienie niebieskie, rzadko kiedy tak naprawdę zdajemy sobie sprawę co to tak właściwie jest. Otóż sklepienie niebieskie jest to tak naprawdę coś abstrakcyjnego. To taka sfera, która ma nieokreślony promień i otacza obserwatora, który znajduje się na ziemi. Poniekąd sklepienie niebieskie jest utożsamiane z widzianym przez człowieka niebem, jednakże jest to tak naprawdę tylko złudzenie optyczne. Najczęściej jednak to sformułowanie jest używane w mowie potocznej.

Oprócz wcześniej wymienionych sklepień, istnieją także sklepienia, które nie są powiązane z architekturą, a zaliczyć możemy do nich sklepienie czaszki. Jest to zwrot typowo medyczny, występujący u kręgowców. Sklepienie czaszki jest to górna część mózgoczaszki, która składa się z:

  • części kości potylicznej,
  • kości czołowej,
  • kości ciemieniowej,
  • a także kości skroniowej.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*